
Osmanlı'nın kaleleri ve geleneksel çarsılarını ele alan sempozyumların üçüncü ayagı olan ''Osmanlı Cografyasında Mahalle Kültürü Sempozyumu'', Bursa'daki Atatürk Kongre Kültür Merkezi'nde (AKKM) devam ediyor.
Bursa Büyüksehir Belediyesinin, Tarihi Kentler Birligi (TKB) ve Çevre ve Kültür Degerlerini Koruma ve Tanıtma Vakfı (ÇEKÜL) ile ortaklasa düzenledigi sempozyumun ögleden sonraki bölümünde, sehir yasamının vazgeçilmez unsurlarından mahalle kavramının tarihsel süreç içerisindeki degisim seyrine ısık tutuldu.
Çesitli üniversitelerden bilim insanlarının tebliglerde bulundugu sempozyumda, modern yasamın kıskacındaki mahalle olgusunun gelecegine iliskin öngörüler ele alındı.
Mahallelilik Bagı
Bilkent Üniversitesi Ögretim Üyesi Prof. Dr. Özer Ergenç, Osmanlı toplum hayatında mahalle ve mahallelik kavramıyla aidiyetlik duygusu arasında yakın bir iliski bulundugunu belirterek bunun, Anadolu cografyası basta olmak üzere tüm imparatorluk toprakları için geçerli bir tespit oldugunu dile getirdi.
Osmanlı'nın ilk baskenti Bursa'da da bu gerçegin yüzyıllar boyunca yasandıgını vurgulayan Ergenç, söyle devam etti:
''Tarihi İpek Yolu üzerinde bulunan Bursa, yüzyıllar boyu çesitli kültürlere ev sahipliginde bulunmus, tarihin nefes alıp verdigi bir sehir. Bursa;nın Türk tarihi açısından önemi ise Osmanlı;nın ilk baskenti olmasıyla baslar. 6 padisahın hüküm sürdügü Bursa, Osmanlı sosyal hayatının tüm renklerini bünyesinde barındırır.
Dolayısıyla, Osmanlı;ya ruh veren mahalle yasamından en renkli kesitleri Bursa;nın kent sosyolojisinde görmek mümkün.''
Mahalle ve mahallelilik kavramının yerini, dev blokların çevreledigi site yapılanmalarının aldıgına dikkat çeken Ergenç, bu durumun komsuluk iliskilerinin de sonunu getirdigini vurguladı.
Bahçesehir Üniversitesi Ögretim Üyesi Dr. İklil Selçuk ise Osmanlı mahallelerindeki üretim ve kadın emeginden söz etti. Kadınların mahalle yasamında aktif görevler üstlendigine isaret eden Selçuk; dokumacılık, nakıs dikis, ebelik, süt annelik, temizlik, mısır satma, seyyar satıcılık gibi islerde kadın girisimcilerin söz sahibi oldugunu dile getirdi.
Bilkent Üniversitesi Tarih Bölümü Baskanı Dr. Mehmet Kalpaklı ise Osmanlı sehirlerine hayat veren yegane unsurun mahalle kültüründen kaynaklandıgını vurguladı.
Evliya Çelebi'nin Seyahatnamesi'nde bu durumu çarpıcı ifadelerle dile getirdigini anlatan Kalpaklı, mahalle kültürünün yasatılabilmesi için mahalle müzelerine ihtiyaç oldugunu söyledi.
Haber 7 / 17.10.2011